{"id":887,"date":"2015-08-20T03:04:38","date_gmt":"2015-08-20T03:04:38","guid":{"rendered":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/?p=887"},"modified":"2015-09-10T04:38:49","modified_gmt":"2015-09-10T04:38:49","slug":"ky-niem-20-nam-ngay-the-gioi-phong-chong-aids","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/ky-niem-20-nam-ngay-the-gioi-phong-chong-aids\/","title":{"rendered":"K\u1ef7 ni\u1ec7m 20 n\u0103m ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS"},"content":{"rendered":"<p><strong>H\u00f4m nay, Ng\u00e0y 1\/12<\/strong>, to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi k\u1ef7 ni\u1ec7m Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS l\u1ea7n th\u1ee9 20. Nhi\u1ec1u ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u00e2n ng\u00e0y n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh tr\u00ean kh\u1eafp th\u1ebf gi\u1edbi v\u00e0 t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edfng nh\u1edb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 m\u1ea5t v\u00ec AIDS v\u00e0 gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ec3 m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh cam k\u1ebft ph\u00f2ng ch\u1ed1ng HIV v\u00e0 \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng l\u1ea1i k\u1ef3 th\u1ecb v\u00e0 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u1ed1i x\u1eed.<\/p>\n<p>20 n\u0103m qua, AIDS \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 hi\u1ec7n di\u1ec7n trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a ch\u00fang ta. Trong b\u00e0i ph\u00e1t bi\u1ec3u c\u1ee7a m\u00ecnh nh\u00e2n Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS, T\u1ed5ng Th\u01b0 K\u00fd Li\u00ean H\u1ee3p Qu\u1ed1c Ban Ki-Moon \u0111\u00e3 n\u00f3i: \u201cAIDS l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ec7nh, kh\u00f4ng gi\u1ed1ng nh\u1eefng c\u0103n b\u1ec7nh ch\u00fang ta th\u01b0\u1eddng g\u1eb7p. AIDS l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 x\u00e3 h\u1ed9i, l\u00e0 v\u1ea5n \u00f0\u1ec1 v\u1ec1 quy\u1ec1n c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi, l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 kinh t\u1ebf c\u1ee7a m\u1ed7i qu\u1ed1c gia. AIDS nh\u1eb1m v\u00e0o thanh thi\u1ebfu ni\u00ean \u1edf tu\u1ed5i tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh, \u0111\u00fang v\u00e0o th\u1eddi \u0111i\u1ec3m sung s\u1ee9c nh\u1ea5t \u0111\u1ec3 \u0111\u00f3ng g\u00f3p s\u1ee9c m\u00ecnh cho s\u1ef1 nghi\u1ec7p ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf, tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh v\u1ec1 tr\u00ed tu\u1ec7 v\u00e0 nu\u00f4i d\u1ea1y th\u1ebf h\u1ec7 k\u1ebf ti\u1ebfp. Ch\u00ednh AIDS \u0111\u00e3 v\u00e0 \u0111ang g\u00e2y ra m\u1ed9t s\u1ef1 h\u1ee7y ho\u1ea1i m\u1ea5t c\u00e2n \u0111\u1ed1i l\u00ean ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef. Ch\u00ednh AIDS l\u00e0 th\u1ee7 ph\u1ea1m l\u00e0m cho h\u00e0ng tri\u1ec7u tr\u1ebb em b\u1ecb c\u00f4i c\u00fat. AIDS t\u00e0n ph\u00e1 x\u00e3 h\u1ed9i c\u0169ng nh\u01b0 HIV t\u00e0n ph\u00e1 c\u01a1 th\u1ec3 con ng\u01b0\u1eddi&#8211; l\u00e0m hao m\u00f2n s\u1ee9c l\u1ef1c, suy gi\u1ea3m n\u0103ng l\u1ef1c, ng\u0103n tr\u1edf c\u00f4ng cu\u1ed9c ph\u00e1t tri\u1ec3n v\u00e0 de d\u1ecda s\u1ef1 b\u1ec1n v\u1eefng c\u1ee7a x\u00e3 h\u1ed9i.\u201d<\/p>\n<p>Ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 c\u1ee7a Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS n\u0103m nay l\u00e0 vai tr\u00f2 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o. Th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u00e3 ch\u1ee9ng minh s\u1ef1 l\u00e3nh \u0111\u1ea1o m\u1ea1nh m\u1ebd v\u00e0 \u0111\u1ea7y cam k\u1ebft l\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 ch\u1ee7 ch\u1ed1t \u0111\u1ec3 c\u00f3 nh\u1eefng \u1ee9ng ph\u00f3 hi\u1ec7u qu\u1ea3 v\u1edbi HIV. C\u00f4ng cu\u1ed9c ph\u00f2ng ch\u1ed1ng HIV t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam c\u0169ng \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u k\u1ebft qu\u1ea3 \u0111\u00e1ng kh\u00edch l\u1ec7: S\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi hi\u1ec3u bi\u1ebft v\u1ec1 HIV ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng v\u00e0 ti\u1ebfp c\u1eadn thu\u1ed1c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3i thi\u1ec7n h\u01a1n. Trong n\u0103m 2007, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u tr\u1ecb ARV \u0111\u00e3 t\u0103ng g\u1ea5p \u0111\u00f4i, \u0111\u1ea1t 14,111 ng\u00fd\u1eddi. \u00d0\u1ea3ng v\u00e0 Ch\u00ednh ph\u1ee7 Vi\u1ec7t Nam \u0111\u00e3 th\u00f4ng qua Ch\u1ec9 th\u1ecb 54, Lu\u1eadt Ph\u00f2ng Ch\u1ed1ng AIDS, Lu\u1eadt Ph\u00f2ng Ch\u1ed1ng B\u1ea1o H\u00e0nh Gia \u00d0\u00ecnh v\u00e0 Chi\u1ebfn L\u01b0\u1ee3c Qu\u1ed1c Gia v\u1ec1 HIV v\u00e0 AIDS. Nh\u1eefng v\u0103n ki\u1ec7n n\u00e0y l\u00e0 nh\u1eefng b\u1eb1ng ch\u1ee9ng cho th\u1ea5y s\u1ef1 cam k\u1ebft m\u1ea1nh m\u1ebd c\u1ee7a c\u00e1c l\u00e3nh \u0111\u1ea1o c\u1ea5p cao Vi\u1ec7t Nam trong c\u00f4ng cu\u1ed9c ph\u00f2ng ch\u1ed1ng HIV.<\/p>\n<p>Tuy nhi\u00ean, m\u1ed7i ng\u00e0y v\u1eabn c\u00f3 th\u00eam 100 ng\u01b0\u1eddi Vi\u1ec7t Nam nhi\u1ec5m HIV v\u00e0 trong th\u1eddi gian t\u1eeb n\u0103m 2000 \u00f0\u1ebfn n\u0103m 2006, s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng chung v\u1edbi HIV \u0111\u00e3 t\u0103ng h\u01a1n g\u1ea5p \u0111\u00f4i t\u1eeb 122,000 l\u00ean 280,000 ng\u01b0\u1eddi. 80% nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111ang s\u1ed1ng v\u1edbi HIV trong \u0111\u1ed9 tu\u1ed5i t\u1eeb 20 \u2013 39, \u0111\u1ed9 tu\u1ed5i \u0111\u00f3ng g\u00f3p ch\u1ee7 y\u1ebfu v\u00e0o s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n kinh t\u1ebf c\u1ee7a \u0111\u1ea5t n\u00fd\u1edbc. Tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, AIDS v\u1eabn \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng nguy\u00ean nh\u00e2n h\u00e0ng \u0111\u1ea7u g\u00e2y ch\u1ebft ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi 5,700 ca t\u1eed vong h\u00e0ng ng\u00e0y.<\/p>\n<p>\u00d4ng Eamonn Murphy, Gi\u00e1m \u0111\u1ed1c UNAIDS t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam ph\u00e1t bi\u1ec3u: \u201c\u00d0\u00e3 \u0111\u1ebfn l\u00fac c\u1ea7n c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u00e3nh \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea7y quy\u1ebft t\u00e2m v\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ea7u \u00f3c m\u1edbi. Ch\u00fang ta ph\u1ea3i nhanh ch\u00f3ng \u0111\u1ea9y m\u1ea1nh vi\u1ec7c th\u1ef1c hi\u1ec7n d\u1ef1 ph\u00f2ng HIV v\u00e0 ch\u00fang ta c\u0169ng c\u1ea7n n\u1ed7 l\u1ef1c h\u1ebft s\u1ee9c \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng l\u1ea1i k\u1ef3 th\u1ecb v\u00e0 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u1ed1i x\u1eed. T\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang ta h\u00e3y \u0111\u1ee9ng d\u1eady v\u00e0 \u0111i ti\u00ean phong trong cu\u1ed9c chi\u1ebfn ch\u1ed1ng l\u1ea1i d\u1ecbch AIDS\u201d.<\/p>\n<p>Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS \u0111\u01b0\u1ee3c \u00d0\u1ea1i H\u1ed9i \u00d0\u1ed3ng Li\u00ean H\u1ee3p Qu\u1ed1c tuy\u00ean b\u1ed1 l\u1ea7n \u00f0\u1ea7u ti\u00ean v\u00e0o n\u0103m 1988. K\u1ec3 t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u1ebfn nay, \u0111\u00e2y \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng \u201cNg\u00e0y Qu\u1ed1c t\u1ebf\u201d th\u00e0nh c\u00f4ng nh\u1ea5t trong vi\u1ec7c n\u00e2ng cao nh\u1eadn th\u1ee9c c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng th\u1ebf gi\u1edbi v\u1ec1 m\u1ed9t v\u1ea5n \u00f0\u1ec1 to\u00e0n c\u1ea7u.<\/p>\n<p>\u00d0\u1ec3 bi\u1ebft th\u00eam th\u00f4ng tin, xin h\u00e3y li\u00ean h\u1ec7 v\u1edbi ch\u1ecb Riikka Lamminmaki, C\u00e1n b\u1ed9 truy\u1ec1n th\u00f4ng UNAIDS. \u00d0i\u1ec7n tho\u1ea1i: +84 4 734 2824, s\u1ed1 m\u00e1y l\u1ebb: 107 ho\u1eb7c email:\u00a0<a href=\"mailto:LamminmakiR@unaids.org\">LamminmakiR@unaids.org<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u00f4m nay, Ng\u00e0y 1\/12, to\u00e0n th\u1ebf gi\u1edbi k\u1ef7 ni\u1ec7m Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi ph\u00f2ng ch\u1ed1ng AIDS l\u1ea7n th\u1ee9 20. Nhi\u1ec1u ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u00e2n ng\u00e0y n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh tr\u00ean kh\u1eafp th\u1ebf gi\u1edbi v\u00e0 t\u1ea1i Vi\u1ec7t Nam \u0111\u1ec3 t\u01b0\u1edfng nh\u1edb nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 m\u1ea5t v\u00ec AIDS v\u00e0 gia \u0111\u00ecnh h\u1ecd c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ec3 m\u1ed9t l\u1ea7n n\u1eefa kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh cam k\u1ebft ph\u00f2ng ch\u1ed1ng HIV v\u00e0 \u0111\u1ea5u tranh ch\u1ed1ng l\u1ea1i k\u1ef3 th\u1ecb v\u00e0 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u1ed1i x\u1eed. 20 n\u0103m qua, AIDS \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 hi\u1ec7n di\u1ec7n trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a ch\u00fang ta. Trong b\u00e0i ph\u00e1t bi\u1ec3u c\u1ee7a m\u00ecnh nh\u00e2n Ng\u00e0y Th\u1ebf&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[32],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/887"}],"collection":[{"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=887"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/887\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2277,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/887\/revisions\/2277"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=887"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=887"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vietnam.unaids.org\/vi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=887"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}